Per 1 juli 2026 zijn de kaarten opnieuw geschud op de energiemarkt. De ACM ziet variabele tarieven bij grote leveranciers met ongeveer 13 procent stijgen. Vaste contracten voor één tot drie jaar werden juist goedkoper. Dat verschil maakt kiezen ineens veel urgenter. Zeker nu de Nederlandse gasopslagen historisch laag staan. Ze zijn voor 19 procent gevuld. Vorig jaar lag dat rond 40 procent. Daardoor blijft de kans op prijsschokken deze winter groot. Heb je zonnepanelen, dan speelt nog iets anders. De salderingsregeling stopt definitief op 1 januari 2027. Ook rekenen bijna alle leveranciers nu terugleverkosten. Hier lees je wat jij vandaag slim kunt doen.
Waarom de energieprijzen nu zo bewegen
De recente stijging raakt vooral huishoudens met een variabel contract. Jouw tarief kan dan meebewegen met de markt. Dat merk je snel op je maandbedrag. Tegelijk willen leveranciers klanten langer vastleggen. Daardoor zijn vaste contracten voor één, twee en drie jaar goedkoper geworden. Voor veel huishoudens is dat nu de opvallendste verschuiving in energieprijzen.
Variabel is weer risicovoller
Een variabel contract lijkt flexibel. Maar die flexibiliteit kost nu meer. Als inkoopkosten oplopen, betaal jij vaak snel extra. Met lage gasvoorraden kan dat risico deze winter verder toenemen.
Vast geeft nu meer rust
Een vast contract zet je tarief voor langere tijd vast. Je weet beter waar je aan toe bent. Dat helpt bij budgetteren. Vooral gezinnen kiezen nu vaker voor prijszekerheid. Begin daarom vandaag met energieleverancier vergelijken.
Lage gasvoorraden maken de winter spannend
De gasopslagen zijn nu historisch laag gevuld. Dat vergroot de onzekerheid over winterprijzen. Bij kou, extra vraag of internationale onrust kunnen tarieven sneller oplopen. Niemand weet exact hoe groot die beweging wordt. Maar de buffer is kleiner dan vorig jaar. Dat maakt afwachten minder comfortabel.
Gebruik deze periode daarom slim. Kijk niet alleen naar de kale prijs. Let ook op vaste leveringskosten, opzegregels en eventuele welkomstkortingen. Zo voorkom je dat een ogenschijnlijk goedkoop contract later tegenvalt.
Zonnepanelen vragen nu om een nieuw plan
Voor zonnepaneelhouders verandert er veel tegelijk. Dat zie je terug in je contract en in je terugverdientijd.
Terugleverkosten zijn bijna overal normaal
Vrijwel elke leverancier rekent inmiddels terugleverkosten. Soms betaal je een vast bedrag per staffel. Soms betaal je per teruggeleverde kWh. Daardoor telt niet alleen je opbrengst. Ook je verbruiksmomenten worden belangrijker. Controleer dus hoe jouw leverancier dit verwerkt op de jaarafrekening.
Salderen stopt op 1 januari 2027
Het kabinet heeft bevestigd dat er geen afbouwpad komt. De regeling stopt in één keer. Stroom die je teruglevert, levert daarna meestal minder op. Dat verklaart de recordinteresse in thuisbatterijen. Toch is een batterij niet voor iedereen direct rendabel.
Meer eigen verbruik wordt slimmer
Je kunt nu al inspelen op het einde van salderen. Laat apparaten draaien als de zon schijnt. Denk aan de wasmachine, droger en vaatwasser. Laad je elektrische auto zoveel mogelijk overdag. Heb je een boiler of warmtepomp, verschuif dan verbruik naar zonnige uren. Zo kun je meer stroom besparen op dure momenten. En je voorkomt onnodige teruglevering tegen lagere opbrengst.
Nieuwe regels voor stroomaansluitingen sinds 1 juli 2026
Sinds 1 juli 2026 gelden nieuwe regels voor stroomaansluitingen. In congestiegebieden kunnen zwaardere aansluitingen op een wachtlijst komen. Dat speelt onder meer in Utrecht. Vooral aanvragen voor warmtepompen en laders lopen daar risico op vertraging. Wacht daarom niet te lang met plannen. Vraag je installateur en netbeheerder vroeg om duidelijkheid.
Wat jij nu concreet kunt doen
1. Vergelijk variabel met vast
Check je huidige contract vandaag nog. Loopt je vaste termijn af, kijk dan direct naar nieuwe aanbiedingen. Heb je variabel, reken uit wat 13 procent stijging voor jouw maandbedrag betekent. Zie je weinig prijsverschil met vast, dan koop je nu vooral rust.
2. Kijk scherp naar terugleverkosten
Heb je zonnepanelen, lees dan de contractvoorwaarden goed. Let op staffels, kWh-kosten en vergoedingen voor teruglevering. Een lage stroomprijs kan alsnog duur uitpakken door hoge terugleverkosten.
3. Verhoog je directe eigen verbruik
Plan grootverbruik overdag. Gebruik slimme timers of apps. Zo haal je meer uit je zonnepanelen. Dat wordt extra waardevol in 2027.
4. Denk op tijd na over een thuisbatterij of aansluiting
Een thuisbatterij kan interessant worden bij veel overschot. Maar kijk eerst naar prijs, levensduur en je verbruiksprofiel. Wil je een warmtepomp of lader plaatsen, check dan nu je aansluiting. In een congestiegebied kan wachten later tegen je werken.
5. Blijf ook stroom besparen en gas besparen
De goedkoopste energie blijft de energie die je niet gebruikt. Verlaag je thermostaat één graad. Isoleer leidingen en dicht kieren. Douche korter en zet apparaten echt uit. Met zulke stappen kun je direct gas besparen en stroom besparen.
Mijn advies voor de tweede helft van 2026
Voor veel huishoudens is een vast contract nu de logische keuze. Vooral als je zekerheid wilt voor de winter. Heb je zonnepanelen, kijk dan verder dan alleen de kWh-prijs. Terugleverkosten en je eigen verbruik bepalen steeds meer het voordeel. Wacht ook niet tot eind 2026 met je strategie. Dan ben je laat voor salderen, een batterij of een zwaardere aansluiting.
Mijn concrete tip is simpel. Pak vandaag je jaarafrekening erbij. Ga daarna energieleverancier vergelijken en controleer direct je terugleverkosten. Zo voorkom je verrassingen deze winter en in 2027.
